Kupewa Khansa ya M'matumbo

Zambiri Zokhudza Khansa ya M'mimba

Khansa ya m'matumbo ndi matenda omwe maselo oipa (khansa) amapangika m'matumbo a m'matumbo kapena m'matumbo.
M'mimba mwa mayi ndi gawo la dongosolo logaya chakudya la thupi. Dongosolo logaya chakudya limachotsa ndi kukonza zakudya (mavitamini, mchere, chakudya, mafuta, mapuloteni, ndi madzi) kuchokera muzakudya ndipo limathandiza kutulutsa zinyalala m'thupi. Dongosolo logaya chakudya limapangidwa ndi pakamwa, pakhosi, m'mero, m'mimba, ndi matumbo ang'onoang'ono ndi akuluakulu. M'mimba mwa mayi (matumbo akuluakulu) ndi gawo loyamba la matumbo akuluakulu ndipo ndi lalitali pafupifupi mamita asanu. Pamodzi, ngalande ya rectum ndi ya anal imapanga gawo lomaliza la matumbo akuluakulu ndipo ndi lalitali masentimita 1.5 mpaka 1. Ngalande ya anal imathera pa anus (kutseguka kwa matumbo akuluakulu kupita kunja kwa thupi).

Kupewa Khansa ya M'matumbo

Kupewa zinthu zomwe zingakuike pachiwopsezo ndi kuwonjezera zinthu zodzitetezera kungathandize kupewa khansa.
Kupewa zinthu zomwe zingakuchititseni khansa kungathandize kupewa khansa zina. Zinthu zomwe zingakuchititseni khansa ndi monga kusuta fodya, kunenepa kwambiri, komanso kusachita masewera olimbitsa thupi mokwanira. Zinthu zina zodzitetezera monga kusiya kusuta fodya komanso kuchita masewera olimbitsa thupi zingathandizenso kupewa khansa zina. Lankhulani ndi dokotala wanu kapena katswiri wina wazaumoyo za momwe mungachepetsere chiopsezo chanu cha khansa.

Zinthu zotsatirazi zomwe zimayambitsa khansa ya m'matumbo:

1. Zaka

Chiwopsezo cha khansa ya m'matumbo chimawonjezeka munthu akakwanitsa zaka 50. Ambiri mwa anthu omwe ali ndi khansa ya m'matumbo amapezeka munthu akakwanitsa zaka 50.

2. Mbiri ya banja la khansa ya m'matumbo
Kukhala ndi kholo, mchimwene, mlongo, kapena mwana amene ali ndi khansa ya m'matumbo kumawonjezera chiopsezo cha munthu ku khansa ya m'matumbo.

3. Mbiri yaumwini
Kukhala ndi mbiri ya matenda otsatirawa kumawonjezera chiopsezo cha khansa ya m'matumbo:

• Khansa ya m'matumbo yam'mbuyo.
• Ma adenomas omwe ali pachiwopsezo chachikulu (ma polyps a colorectal omwe ali ndi kukula kwa sentimita imodzi kapena kukulirapo kapena omwe ali ndi maselo omwe amawoneka osazolowereka pansi pa maikulosikopu).
• Khansa ya m'chiberekero.
• Matenda otupa m'matumbo (monga ulcerative colitis kapena matenda a Crohn).

4. Chiwopsezo chobadwa nacho

Chiwopsezo cha khansa ya m'matumbo chimawonjezeka pamene kusintha kwa majini ena komwe kumalumikizidwa ndi familial adenomatous polyposis (FAP) kapena khansa ya m'matumbo yopanda polyposis (HNPCC kapena Lynch Syndrome) kumachitika chifukwa cha cholowa.

5. Mowa

Kumwa zakumwa zoledzeretsa zitatu kapena kuposerapo patsiku kumawonjezera chiopsezo cha khansa ya m'matumbo. Kumwa mowa kumagwirizanitsidwanso ndi chiopsezo chopanga ma colon adenoma akuluakulu (zotupa zosaopsa).

6. Kusuta ndudu
Kusuta fodya kumagwirizanitsidwa ndi chiopsezo chowonjezeka cha khansa ya m'matumbo ndi imfa chifukwa cha khansa ya m'matumbo.
Kusuta fodya kumagwirizanitsidwanso ndi chiopsezo chowonjezeka cha kupanga ma adenoma a m'matumbo. Osuta fodya omwe adachitidwa opaleshoni yochotsa ma adenoma a m'matumbo ali pachiwopsezo chowonjezeka cha ma adenoma kubwereranso (kubwerera).

7. Mpikisano
Anthu aku America aku Africa ali pachiwopsezo chachikulu cha khansa ya m'matumbo ndi imfa chifukwa cha khansa ya m'matumbo poyerekeza ndi mitundu ina.

8. Kunenepa kwambiri
Kunenepa kwambiri kumalumikizidwa ndi chiopsezo chowonjezeka cha khansa ya m'matumbo ndi imfa chifukwa cha khansa ya m'matumbo.

Zinthu zotsatirazi zimachepetsa chiopsezo cha khansa ya m'matumbo:

1. Kuchita masewera olimbitsa thupi

Moyo wokhala ndi zochita zolimbitsa thupi nthawi zonse umagwirizanitsidwa ndi kuchepa kwa chiopsezo cha khansa ya m'matumbo.

2. Aspirin
Kafukufuku wasonyeza kuti kumwa aspirin kumachepetsa chiopsezo cha khansa ya m'matumbo ndi chiopsezo cha imfa chifukwa cha khansa ya m'matumbo. Kuchepa kwa chiopsezo kumayamba zaka 10 mpaka 20 odwala atayamba kumwa aspirin.
Mavuto omwe angakhalepo chifukwa chogwiritsa ntchito aspirin (100 mg kapena kuchepera) tsiku lililonse kapena tsiku lotsatira ndi monga chiopsezo chowonjezeka cha sitiroko ndi kutuluka magazi m'mimba ndi m'matumbo. Mavuto amenewa akhoza kukhala aakulu pakati pa okalamba, amuna, ndi omwe ali ndi matenda okhudzana ndi chiopsezo chotuluka magazi choposa chachibadwa.

3. Chithandizo cholowa m'malo mwa mahomoni osakaniza
Kafukufuku wasonyeza kuti mankhwala ophatikizana a mahomoni (HRT) omwe amaphatikizapo estrogen ndi progestin amachepetsa chiopsezo cha khansa ya m'matumbo mwa amayi omwe apitirira nthawi yopuma.
Komabe, mwa amayi omwe amatenga HRT yosakanikirana ndipo amadwala khansa ya m'matumbo, khansayo imakhala yoopsa kwambiri ikapezeka ndipo chiopsezo chomwalira ndi khansa ya m'matumbo sichichepa.
Mavuto omwe angakhalepo chifukwa cha kugwiritsa ntchito HRT pamodzi ndi chiopsezo chowonjezeka cha:

• Khansa ya m'mawere.
• Matenda a mtima.
• Magazi amaundana.

4. Kuchotsa ma polyp
Ma polyps ambiri a colorectal ndi adenomas, omwe amatha kukhala khansa. Kuchotsa ma polyps a colorectal omwe ndi okulirapo kuposa sentimita imodzi (kukula kwa nandolo) kungachepetse chiopsezo cha khansa ya colorectal. Sizikudziwika ngati kuchotsa ma polyps ang'onoang'ono kumachepetsa chiopsezo cha khansa ya colorectal.
Mavuto omwe angakhalepo chifukwa chochotsa ma polyp panthawi ya colonoscopy kapena sigmoidoscopy ndi monga kung'ambika kwa khoma la m'matumbo ndikutuluka magazi.

Sizikudziwika ngati zotsatirazi zimakhudza chiopsezo cha khansa ya m'matumbo:

1. Mankhwala oletsa kutupa omwe si a steroidal (NSAIDs) kupatula aspirin
Sizikudziwika ngati kugwiritsa ntchito mankhwala oletsa kutupa omwe si a steroidal kapena NSAIDs (monga sulindac, celecoxib, naproxen, ndi ibuprofen) kumachepetsa chiopsezo cha khansa ya m'matumbo.
Kafukufuku wasonyeza kuti kumwa mankhwala oletsa kutupa omwe si a steroidal otchedwa celecoxib kumachepetsa chiopsezo cha colorectal adenomas (zotupa zosavulaza) kubwerera atachotsedwa. Sizikudziwika ngati izi zimapangitsa kuti chiopsezo cha khansa ya m'matumbo chichepe.
Kumwa mankhwala a sulindac kapena celecoxib kwawonetsedwa kuti kumachepetsa kuchuluka ndi kukula kwa ma polyps omwe amapangika m'matumbo ndi m'matumbo mwa anthu omwe ali ndi familial adenomatous polyposis (FAP). Sizikudziwika ngati izi zimapangitsa kuti chiopsezo cha khansa ya m'matumbo chichepe.
Mavuto omwe angakhalepo chifukwa cha NSAID ndi awa:

• Mavuto a impso.
• Kutuluka magazi m'mimba, m'matumbo, kapena muubongo.
• Mavuto a mtima monga matenda a mtima ndi kulephera kwa mtima.

2. Kalisiyamu
Sizikudziwika ngati kumwa mankhwala owonjezera a calcium kumachepetsa chiopsezo cha khansa ya m'matumbo.

3. Zakudya
Sizikudziwika ngati kudya zakudya zopanda mafuta ndi nyama komanso zokhala ndi ulusi wambiri, zipatso, ndi ndiwo zamasamba kumachepetsa chiopsezo cha khansa ya m'matumbo.
Kafukufuku wina wasonyeza kuti kudya zakudya zokhala ndi mafuta ambiri, mapuloteni, ma calories, ndi nyama kumawonjezera chiopsezo cha khansa ya m'matumbo, koma kafukufuku wina sanatero.

Zinthu zotsatirazi sizikhudza chiopsezo cha khansa ya m'matumbo:

1. Chithandizo cholowa m'malo mwa mahomoni ndi estrogen yokha
Kulandira mankhwala owonjezera mahomoni ndi estrogen kokha sikuchepetsa chiopsezo chokhala ndi khansa ya m'matumbo yoopsa kapena chiopsezo cha kufa ndi khansa ya m'matumbo.

2. Mankhwala a Statin
Kafukufuku wasonyeza kuti kumwa ma statins (mankhwala omwe amachepetsa cholesterol) sikuwonjezera kapena kuchepetsa chiopsezo cha khansa ya m'matumbo.

Mayeso azachipatala oletsa khansa amagwiritsidwa ntchito pofufuza njira zopewera khansa.
Mayeso azachipatala oletsa khansa amagwiritsidwa ntchito pophunzira njira zochepetsera chiopsezo chotenga mitundu ina ya khansa. Mayeso ena oletsa khansa amachitidwa ndi anthu athanzi omwe sanakhalepo ndi khansa koma omwe ali pachiwopsezo chachikulu cha khansa. Mayeso ena oletsa khansa amachitidwa ndi anthu omwe adadwala khansa ndipo akuyesera kupewa khansa ina yamtundu womwewo kapena kuchepetsa mwayi wawo wopeza khansa yamtundu watsopano. Mayeso ena amachitidwa ndi odzipereka athanzi omwe samadziwika kuti ali ndi zinthu zomwe zimayambitsa khansa.
Cholinga cha mayeso ena oletsa khansa ndikupeza ngati zochita zomwe anthu amachita zingateteze khansa. Izi zingaphatikizepo kuchita masewera olimbitsa thupi kwambiri kapena kusiya kusuta fodya kapena kumwa mankhwala enaake, mavitamini, mchere, kapena zowonjezera zakudya.
Njira zatsopano zopewera khansa ya m'matumbo zikuphunziridwa m'mayesero azachipatala.

Chitsime: http://www.chinancpcn.org.cn/cancerMedicineClassic/guideDetail?sId=CDR258007&type=1